Twee bobbeltjes die Higgs kunnen zijn

Gistermiddag hebben zowel de CMS-detector als de ATLAS-detector die op CERN speuren naar het Higgsdeeltje hun analyses van het eerste meetjaar gepubliceerd. CMS deed vier artikelen op de bus, in totaal bijna 140 pagina’s. ATLAS schreef drie artikelen, samen bijna 70 pagina’s.

CMS vindt iets wat op een signaal lijkt bij een Higgsmassa van 124 GeV. ATLAS denkt bij 126 GeV iets te zien.

Je denkt onwillekeurig toch even: heb ik wat gemist? Maar het antwoord is eigenlijk nee, we hebben niks gemist. In december werden min of meer dezelfde resultaten al gepresenteerd op CERN, terwijl de hele wereldpers toekeek. De aanwijzingen voor het bestaan van het deeltje groeiden, was toen al het verhaal. Maar van een echte ontdekking is echt nog geen sprake.

Dat is nog steeds zo. De Higgs is niet ontdekt. Er zijn wat bobbeltjes op een meetgrafiekje, die eventueel zouden passen bij het idee dat een uit elkaar vallend Higgsdeeltjes daar de elementen voor aandraagt. Maar het kan ook allemaal dom toeval zijn. Elke grafiek heeft bobbeltjes.

Blijft de vraag wanneer de fysici wel hardop durven te zeggen dat ze iets hebben ontdekt. Bij 5 sigma, zeggen ze dan veelbetekenend, want dat is de afspraak. Dat is statistisch voor een minimale kans dat het gevonden bobbeltje toeval is. Nu schat CMS de zekerheid van het 124 GeV-signaal op 3.1 sigma, door de heranalyses van de laatste maand nog wat meer dan ze in december durfden te beweren. Maar nog lang niet hard genoeg. ATLAS denkt aan een Higgs van 126 GeV met een zekerheid van 3,5 sigma. Ook niet hard genoeg.

Het is beter dan niks natuurlijk, en het wachten is op een analyse van de combinatie van alle metingen van CMS en ATLAS samen. Die zal ergens rond de 4 sigma uitkomen, is de verwachting. Op zijn immer lezenswaardige blog op de site van Nature memoreert verslaggever Jeff Blumfield hoe weinig dat in feite zegt. Bij het tossen over de aftrap van de Superbowl in de VS heeft het team van de National Football Conference als 14 keer achter mekaar gewonnen. Is er dus iets raars met de munt? Wat rekenwerk laat zien dat het antwoord ja is, met een zekerheid van 3.8 sigma. Terwijl het toch echt gewoon toeval is. Met tossen kun je niet sjoemelen, behalve als je Hans Kazan heet misschien.

Overigens zit het steeds meer fysici vooral niet lekker dat de ene detector een bobbeltje meent te hebben bij 124 GeV en de ander bij 126. Los van alle statistiek geeft dat toch minder vertrouwen in een snelle glorieuze ontdekking.

Advertenties
Volgende bericht
Een reactie plaatsen

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: