Wordt het Higgsdeeltje een SM-deeltje?

Stel dat CERN het komende jaar het Higgsdeeltje aantoont. Wie moet er dan een Nobelprijs voor krijgen? Het lijkt een premature vraag, eerst zien en dan geloven. Maar in werkelijkheid maken fysici zich er al behoorlijk druk over, lees ik in Nature.

Terwijl het antwoord voor de hand lijkt te liggen. Een paar experimentatoren of groepsleiders die de LHC versneller hebben gebouwd en de ATLAS en CMS detectoren. Maar daarnaast zou ook de theoreticus niet misstaan die het Higgsdeeltje heeft voorspeld.

En daar zit hem de crux. Het Higgs-deeltje is weliswaar vernoemd naar de Schotse theoreticus Peter Higgs. Hij was het die in 1964 een veld bedacht dat deeltjes meer of minder hindert en ze dus een effectieve massa geeft. En dus moet Peter Higgs een Nobelprijs.

Dat wordt trouwens opschieten, want echt piep was de Schot een paar jaar geleden bij een bezoek aan Nikhef al niet meer.

Maar tegelijk is er nog een hele reeks andere namen verbonden aan de uitwerking van Higgs betrekkelijk ruwe idee uit 1964. Brout en Englert, die er zelfs wat eerder over publiceerden dan Higgs zelf. En Kibble, Guralnik en Hagen, die kort daarna het eerste echte complete verhaal leverden.

Het schijnt dat een van Higgs leerlingen, de Koreaan Lee, eind jaren zestig het deeltje dat met het massaveld is geassocieerd, voor het gemak het Higgsdeeltje ging noemen. Die naam is blijven plakken, en de theorie leek zo esotherisch dat niemand zich er werkelijk druk om maakte.

Nu nadert echter een historische ontdekking, en wordt alles anders.

In 2010 was er al eens knallende ruzie omdat de laatste drie niet op een poster voor een deeltjeconferentie waren genoemd en de eerste drie wel. En om eregast Englert niet voor het hoofd te stoten, heette het Higgs-deeltje onlangs op een deeltjesconferentie in Italie opeens het BEH-deeltje.

Inmiddels spreken puristen voor de zekerheid al van het SM-scalar boson, waarbij SM staat voor het standaard model van de deeltjesfycica.

Nature waarschuwt terecht dat je in de marketing een goed merk nooit moet vervangen. Niemand in het grote publiek mag dan echt begrijpen wat een Higgsdeeltje is, de naam staat tenminste als een huis. Geen mens zal BEH-boson onthouden.

En SM-deeltje klinkt natuurlijk naar ranzige martelkelders. Een betrekkelijk rake typering van CERN misschien. Maar publicitair een probleem dat de zuivere wetenschap zich dezer dagen niet kan permitteren.

Een reactie plaatsen

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers op de volgende wijze: